Đek biết gì cũng tiến

Hành trình từ Zero đến doanh thu xuất khẩu tỷ đô của FPT Software

Nguyễn Thành Nam, Phan Phương Đạt, Dương Thành Nhân, Nguyễn Thanh Nga, Bùi Anh Tuấn • 2​023

​FSOFT không được xây dựng từ một kế hoạch hoàn hảo ngay từ đầu, mà từ quá trình một thế hệ kỹ sư Việt Nam vừa học, vừa thử nghiệm và vừa tự tạo ra con đường cho chính mình trong ngành công nghiệp phần mềm toàn cầu.

Đek biết gì cũng tiến kể lại quá trình hình thành và phát triển của FPT Software (FSOFT) từ góc nhìn của những người trực tiếp tham gia xây dựng doanh nghiệp trong giai đoạn đầu. Các tác giả đi thẳng vào các quyết định, tranh cãi, sai lầm và thử nghiệm đã diễn ra khi một nhóm kỹ sư Việt Nam cố gắng bước vào ngành công nghiệp phần mềm toàn cầu từ gần như con số không.

Một trong những lớp nội dung nổi bật của cuốn sách là cảm giác “mò đường” của giai đoạn đầu ngành phần mềm Việt Nam. Những câu hỏi như học ai, bán cho ai, tổ chức đội ngũ thế nào hay làm sao để cạnh tranh với Ấn Độ đều chưa có câu trả lời rõ ràng. Việc FSOFT chọn học từ Ấn Độ, mở thị trường Nhật Bản khi gần như không ai biết tiếng Nhật, hay thuê chuyên gia nước ngoài với mức lương vượt xa mặt bằng trong nước cho thấy một giai đoạn mà mọi thứ đều phải thử nghiệm trong điều kiện rất thiếu nguồn lực.

Cuốn sách cũng làm lộ rõ cách FSOFT xây dựng năng lực tổ chức thay vì chỉ chạy theo hợp đồng ngắn hạn. Các vấn đề như đào tạo nội bộ, quản trị chất lượng, chia nhóm vận hành, xây dựng khuôn viên văn phòng hay phát triển đội ngũ lãnh đạo kế cận xuất hiện liên tục trong sách. Điều này khiến quá trình phát triển của doanh nghiệp hiện ra không chỉ là câu chuyện tăng trưởng doanh thu, mà là quá trình xây dựng “hạ tầng tổ chức” cho một ngành công nghiệp mới ở Việt Nam.

Một chủ đề lớn đáng chú ý là văn hóa doanh nghiệp thời kỳ đầu của FPT/FSOFT. Tinh thần “Đek biết gì cũng tiến” trong sách được mô tả như trạng thái của một thế hệ buộc phải vừa làm vừa học trong bối cảnh chưa có tiền lệ. Các xung đột nội bộ, thất bại, thay đổi chiến lược hay tranh luận giữa các lãnh đạo xuất hiện khá trực diện, khiến cuốn sách giữ được cảm giác thực tế thay vì chỉ kể lại thành công sau khi kết quả đã rõ ràng.

Đek biết gì cũng tiến không chỉ là câu chuyện của một doanh nghiệp, mà còn phản ánh quá trình Việt Nam cố gắng tham gia vào chuỗi công nghiệp công nghệ toàn cầu từ vị thế rất thấp. Những chuyến “Tây du”, các nỗ lực học hỏi mô hình nước ngoài và việc xây dựng đội ngũ kỹ sư công nghệ quy mô lớn khiến cuốn sách mang màu sắc của một hành trình hiện đại hóa công nghiệp theo kiểu rất Việt Nam.

Ngày cập nhật: 15/05/2026

Mục lục

    Phần 1: Mò mẫm. Mơ ước làm phần mềm từ ngày đầu thành lập. Phần này mô tả những xáo trộn bên trong FPT và thị trường trong nước dẫn đến quyết định thành lập FSU1 (FPT Strategic Unit No 1) làm xuất khẩu phần mềm.

      Chương 1: Đek biết gì! Tại sao Trương Gia Bình lại liều mạng lên tivi phát biểu: “Dù phải đốt cháy dãy Trường Sơn cũng phải XKPM”.

        Chương 2: Tây du ký! Tại sao chúng ta lại học Ấn Độ mà không phải Mỹ, Philippines, Tàu, Mễ?

          Chương 3: Ai là tiên phong! Ai mới thực sự là pioneer của ngành XKPM Việt Nam?

            Phần 2: Loạn chưởng. Những thách thức và sai lầm ấu trĩ. Cách Fsoft giải quyết những xung đột trong cách tiếp cận thị trường nước ngoài giữa các lãnh đạo của Fsoft/FPT.

              Chương 4: Bước đi đầu tiên. Tại sao Henry Trần Văn Hùng, mới gia nhập Fsoft năm 1999 đã được trọng dụng và phong ngay là “Chinh Tây đại tướng quân”?

                Chương 5: Thuê Tây. Tại sao lại tuyển dụng Martin Geiger làm Giám đốc Marketing và trả mức lương cao ngất ngưởng $7000/tháng vào năm 2001, khi nhân viên mới chỉ được trả $100?

                  Chương 6: Những “ông Bụt”. Tại sao những khách hàng đầu tiên như HarveyNash, NTT – IT lại chọn Fsoft trong khi rõ ràng chúng ta thiếu kỹ năng, kỹ thuật và yếu về ngoại ngữ?

                    Chương 7: Hành trình Đông Du. Tại sao lại mở chi nhánh Fsoft Nhật Bản, khi không ai biết tiếng Nhật?

                      Phần 3: Định hình. Những bài học Fsoft đã cùng nhau học được trong khi xây dựng những “building block – Những viên gạch nền móng” cho một đế chế: Đội ngũ – Chất lượng – Công nghệ – Đào tạo – Tinh thần – Cơ sở hạ tầng.

                        Chương 8: Tin Chúa! Tại sao Fsoft lại chọn đánh giá CMM level 4 ngay lần đầu mà không đi theo thứ tự từ thấp lên cao?

                          Chương 9: Tiến sĩ làm gì? Tại sao Fsoft lại sử dụng SmartForce – Một công cụ đào tạo cbt (computer based training) từ rất sớm, năm 2002? Vai trò của việc đào tạo nội bộ?

                            Chương 10: Gl (Group Leader). Tại sao lại chia nhỏ Fsoft thành các OG – Operation group?

                              Chương 11: Thế nào là công nghệ cao? Tại sao Fsoft lại không có CTO (giám đốc Công nghệ)?

                                Chương 12: “Văn hóa soi đường cho quốc dân đi!” Tại sao Chợ Dưa lại cho phép sử dụng tài khoản giấu mặt "Anonymous"?

                                  Chương 13: Không từ bỏ. Ai là “ông bác” của Bùi Hoàng Tùng trong chiến dịch Fusa 2.0 sau thất bại của Hùng Henry năm 2000?

                                    Chương 14: An cư lạc nghiệp. Tại sao năm 2005, Fsoft có doanh thu mới $9, đã dám chi $1.5m để mua 3ha đất ở Đà Nẵng xây campus?

                                      Phần 4: Lột xác. Cách Fsoft chuyển giao quyền lực từ ban lãnh đạo cũ, bền bỉ xây dựng nền móng, sang đội ngũ mới máu chiến, bắt tay vào đạt những mục tiêu lớn lao.

                                        Chương 15: Thay người! Tại sao lại chọn chị Bùi Thị Hồng Liên làm Ceo thay Nguyễn Thành Nam năm 2009?

                                          Chương 16: Ngôn ngữ của lãnh đạo? Tại sao ME (Management Escape) – Một hình thức hoạch định chiến lược của Fsoft từ năm 2011 – 2015 chỉ tổ chức ở nước ngoài?

                                            Chương 17: Ta quản Tây. Tại sao một “manager” của Fsoft có thể “xoay chuyển” tình thế ở Rwe Slovakia, thương vụ M&A đầu tiên của Fsoft?

                                              Phần 5: Suy ngẫm. Những mục tiêu tiếp theo của Fsoft là gì? Để có thể tiếp tục truyền cảm hứng cho ngành công nghiệp phần mềm Việt Nam và qua đó tất cả các bạn trẻ đang khát khao dựng xây sự nghiệp cho mình.

                                                Chương 18: Khởi nghiệp! Tại sao Fsoft lại phát động xây dựng các công ty Startup nội bộ?

                                                  Chương 19: Tiền! Liệu Fsoft có nên niêm yết riêng rẽ ở thị trường chứng khoán Mỹ, hoàn tất phần 3 của giấc mơ 528?

                                                    Chương 20: What's next? Cơ hội nào cho các “cựu” Fsofter xây dựng ước mơ mới?

                                                      Phần cuối: TGB. Phân tích cách Trương Gia Bình và các đồng đội đã thừa hưởng và vận dụng khéo léo những bài học từ quá khứ của dân tộc, vào hiện tại.

                                                      Cùng tác giả