Biến động

Các quốc gia ứng phó với khủng hoảng và thay đổi như thế nào

Jared Diamond – Upheaval • 2​019

​Phân tích gợi mở những bài học thực tiễn cho việc ứng phó với khủng hoảng trong thế giới hiện đại.

Biến Động – Các quốc gia ứng phó với khủng hoảng và thay đổi như thế nào là công trình nghiên cứu của Jared Diamond về cách các quốc gia đối mặt, thích nghi và phục hồi sau những biến cố lớn. Thay vì chỉ phân tích sự sụp đổ như trong các tác phẩm trước, cuốn sách tập trung vào các “điểm ngoặt” nơi khủng hoảng mở ra khả năng thay đổi.

Jared Diamond khảo sát 7 quốc gia: Phần Lan, Nhật Bản, Chile, Indonesia, Đức, Úc và Mỹ, phân loại các dạng khủng hoảng từ cú sốc bên ngoài, bùng nổ nội tại đến những biến cố diễn ra âm ỉ trong thời gian dài. Ông xây dựng khung phân tích gồm các yếu tố như nhận diện khủng hoảng, trách nhiệm, học hỏi từ lịch sử và vai trò của lãnh đạo trong việc định hướng thay đổi.

Ở phần cuối sách, Jared Diamond mở rộng câu hỏi sang hiện tại và tương lai, xem xét liệu các quốc gia – và cả thế giới – có cần đến khủng hoảng để tái cấu trúc hay không. Cuốn sách kết nối lịch sử, địa lý, nhân học và tâm lý học để cung cấp một cách tiếp cận hệ thống về quản trị khủng hoảng ở cấp độ quốc gia và toàn cầu.

Ngày cập nhật: 22/12/2025

Mục lục
Trước nội dung chính
  • Dẫn nhập: Những tàn dư của vụ hỏa hoạn ở hộp đêm Cocoanut Grove.
  • Hai câu chuyện – Biến cố là gì? – Biến cố cá nhân và biến cố quốc gia cuốn sách này viết về gì và không viết về gì – Mục tiêu của cuốn sách.

    Phần 1. Cá nhân.

      Chương 1. Biến cố cá nhân.

      • Biến cố cá nhân – Những quỹ đạo – Ứng phó với biến cố – Những nhân tố liên quan đến hệ quả – Biến cố quốc gia.

      Phần 2. Quốc gia: Biến cố đã lộ diện.

        Chương 2. Cuộc chiến ở Phần Lan.

        • Đi thăm Phần Lan – Ngôn Ngữ – Phần Lan trước năm 1939 – Cuộc chiến mùa đông – Cuộc chiến mùa đông chấm dứt – Cuộc chiến tiếp diễn – Sau năm 1945 – Đu Dây – Phần Lan hóa – Khung biến cố.

        Chương 3. Khởi nguyên của nước Nhật hiện đại.

        • Những kết nối với Nhật Bản của tôi – Nhật Bản trước năm 1853 – Perry – Từ năm 1853 đến năm 1868 – Kỷ nguyên minh trị – Cải cách minh trị – “Tây phương hóa” – Bành trướng ra hải ngoại – Khung biến cố – Những câu hỏi.

        Chương 4. Một nước Chile cho mọi người Chile.

        • Viếng thăm Chile – Chile đến năm 1970 – Allende – Vụ đảo chính và Pinochet – Nền kinh tế đến khi “không!” – Hậu Pinochet – Bóng ma của Pinochet – Khung biến cố – Trở lại Chile.

        Chương 5. Indonesia, sự trỗi dậy của một quốc gia mới.

        • Trong một khách sạn Bối cảnh đất nước Indonesia – Thời kỳ thuộc địa độc lập – Sukarno – Vụ đảo chính – Cuộc thảm sát – Suharto – Di sản của suharto – Khung biến cố – Trở lại Indonesia.

        Chương 6. Tái thiết nước Đức.

        • Nước Đức năm 1945 – Giai đoạn 1945 – 1961 – Người đức nắm giữ sự phán xét – Năm 1968 – Hệ quả của năm 1968 – Brandt và sự tái thống nhất – Những ràng buộc về mặt địa lý – Tự thương thân ư? – Các nhà lãnh đạo và chủ nghĩa hiện thực – Khung biến cố.

        Chương 7. Nước Úc: Chúng ta là ai?

        • Đến thăm Úc – Hạm đội thứ nhất và thổ dân đầu tiên của úc – Những di dân đầu tiên – Hướng đến chính quyền tự trị – Liên Bang – Tránh xa họ – Thế chiến i – Thế chiến ii – Nới lỏng quan hệ – Kết thúc chính sách úc trắng – Khung biến cố.

        Phần 3. Các quốc gia và thế giới: Biến cố đang diễn ra.

          Chương 8. Tương lai nào cho nước Nhật?

          • Nhật Bản ngày nay – Kinh Tế – Ưu Thế – Nợ Công – Phụ Nữ – Trẻ em dân số già và suy giảm – Di Cư – Trung Quốc và Hàn Quốc – Quản lý tài nguyên – Khung biến cố.

          Chương 9. Nước Mỹ đang đối mặt với điều gì? Sức mạnh cùng vẫn nạn lớn nhất.

          • Nước Mỹ ngày nay – Sự thịnh vượng – Địa Lý – Ưu thế của thể chế dân chủ – Những ưu thế khác – Phân cực chính trị – Tại Sao? – Phân cực khác.

          Chương 10. Tương lai nào cho nước Mỹ? Ba vấn đề “khác”.

          • Những vấn đề khác – Bầu Cử – Bất bình đẳng và bất động – Thì sao nào? Đầu tư vào tương lai – Khung biến cố.

          Chương 11. Tương lai nào cho thế giới?

          • Thế giới ngày nay – Vũ khí hạt nhân – Biến đổi khí hậu – Nhiên liệu hóa thạch – Nguồn năng lượng thay thế – Tài nguyên thiên nhiên khác – Bất bình đẳng – Khung biến cố.
          • Lời bạt: Những bài học, câu hỏi và góc nhìn.
          • Các nhân tố mang tính dự đoán – Liệu các biến cố là cần thiết? – Vai trò của các nhà lãnh đạo trong lịch sử – Vai trò của một số nhà lãnh đạo cụ thể – Tiếp theo là gì? – Những bài học cho tương lai.
          Sau nội dung chính
          • Lời cảm ơn.
          • Nguồn minh họa.
          • Tài liệu tham khảo.
          • Mục từ tra cứu.