Cuộc chiến vi mạch
Cuộc tranh đoạt công nghệ quyền lực nhất thế giới
Vì sao con chip bán dẫn đã trở thành tài nguyên chiến lược quyết định quyền lực kinh tế và địa chính trị của thế kỷ 21.
Cuộc chiến vi mạch là một lịch sử hiện đại của ngành công nghiệp bán dẫn, được viết từ giao điểm của công nghệ, kinh tế và địa chính trị. Chris Miller xem chip là nguồn lực chiến lược đã và đang định hình sức mạnh quân sự, năng lực kinh tế và trật tự quyền lực toàn cầu trong thế kỷ 21.
Cuốn sách kể lại hành trình của ngành vi mạch từ những ngày đầu với transistor và mạch tích hợp, qua sự hình thành của Thung lũng Silicon, cho đến cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu cực kỳ mong manh hiện nay. Đó là việc thiết kế tập trung tại Mỹ, sản xuất phụ thuộc vào Đài Loan, máy móc then chốt nằm ở Hà Lan, và các toan tính chiến lược ngày càng xoay quanh Trung Quốc. Lịch sử công nghệ trong Cuộc chiến vi mạch luôn song hành với lịch sử chiến tranh lạnh, toàn cầu hóa và cạnh tranh siêu cường.
Tác giả chứng minh chip bán dẫn là “dầu mỏ của thế kỷ 21”, nhưng nguy hiểm hơn dầu mỏ ở chỗ chuỗi giá trị của nó phức tạp, dễ đứt gãy và phụ thuộc vào rất ít mắt xích không thể thay thế. Chỉ cần một vài công ty như TSMC hay ASML gặp trục trặc, toàn bộ hệ thống kinh tế và quân sự toàn cầu có thể bị ảnh hưởng lớn.
Miller còn cho thấy vì sao lợi thế công nghệ của Mỹ đang bị bào mòn, và vì sao Trung Quốc coi bán dẫn là trụ cột của an ninh quốc gia. Cuốn sách giúp người đọc hiểu rằng các chính sách hạn chế xuất khẩu chip, đầu tư công nghiệp hay căng thẳng Mỹ–Trung hiện nay không phải hiện tượng nhất thời, mà là hệ quả tất yếu của một cuộc đua kéo dài hàng thập kỷ.
Cuốn sách có văn phong kể chuyện sinh động, chia chương ngắn, dễ tiếp cận với độc giả không chuyên kỹ thuật, nhưng vẫn giữ được chiều sâu phân tích. Đây là cuốn sách nền tảng để hiểu vì sao trong thế giới số hóa, quyền lực quốc gia ngày càng được đo bằng khả năng kiểm soát công nghệ lõi, chứ không chỉ bằng tài nguyên hay lãnh thổ.
Ngày cập nhật: 27/12/2025
Mục lục
Trước nội dung chính
- Các nhân vật chính.
- Thuật ngữ.
- Giới thiệu.
Phần 1. Những con chip thời chiến tranh lạnh.
Chương 1: Từ thép đến silicon.
Chương 2: Bộ chuyển mạch.
Chương 3: Noyce, Kilby và mạch tích hợp.
Chương 4: Bay lên.
Chương 5: Súng cối và sản xuất hàng loạt.
Chương 6: “tôi... Muốn... Trở... Nên... Giàu... Có”.
Phần II. Sơ đồ mạch điện của thế giới Mỹ.
Chương 7: Thung lũng Silicon của Liên Xô.
Chương 8: “Sao chép”.
Chương 9: Người bán bóng bán dẫn.
Chương 10: “Những cô nàng bán dẫn".
Chương 11: Tên lửa tấn công chính xác.
Chương 12: Năng lực quản lý chuỗi cung ứng.
Chương 13: Những cuộc cách mạng của Intel.
Chương 14: Chiến lược bù đắp của Lầu Năm Góc.
Phần III. Mất quyền lãnh đạo?
Chương 15: "Sự cạnh tranh đó thật khốc liệt".
Chương 16: "Trong cuộc chiến với Nhật Bản".
Chương 17: “Đồ bỏ đi".
Chương 18: Dầu thô của thập niên 1980.
Chương 19: Vòng xoáy tử thần.
Chương 20: Nhật Bản có thể nói không.
Phần IV. Nước Mỹ trỗi dậy.
Chương 21: Ông vua khoai tây chiên.
Chương 22: Intel đột phá.
Chương 23: “Kẻ thù của kẻ thù”: Sự trỗi dậy của Hàn Quốc.
Chương 24: “Đây là tương lai!".
Chương 25: Tổng cục T của KGB.
Chương 26: “Vũ khí hủy diệt hàng loạt”: Tác động của sự bù đắp.
Chương 27: Anh hùng chiến tranh.
Chương 28: “Chiến tranh Lạnh đã qua và các anh đã thắng”.
Phần V. Mạch tích hợp, thế giới tích hợp?
Chương 29: “Chúng tôi muốn có ngành công nghiệp bán dẫn ở Đài Loan”.
Chương 30: “Tất cả mọi người đều phải chế tạo chất bán dẫn”.
Chương 31: “Chia sẻ tình yêu của Chúa với người Trung Quốc”,.
Chương 32: Các cuộc chiến quang khắc.
Chương 33: Thế lưỡng nan của nhà cải cách.
Chương 34: Chạy nhanh hơn?
Phần VI. Thuê ngoài quá trình đổi mới sáng tạo?
Chương 35: “Đàn ông đích thực có nhà máy sản xuất”.
Chương 36: Cuộc cách mạng không nhà máy.
Chương 37: Liên minh lớn của Trương Trung Mưu.
Chương 38: Silicon của Apple.
Chương 39: Euv.
Chương 40: "Không có kế hoạch B".
Chương 41: Intel đã bỏ quên đổi mới sáng tạo như thế nào.
Phần VII. Thách thức của Trung Quốc.
Chương 42: Sản xuất tại Trung Quốc.
Chương 43: “Kêu gọi tấn công”.
Chương 44: Chuyển giao công nghệ.
Chương 45: “Các thương vụ sáp nhập chắc chắn xảy ra".
Chương 46: Sự trỗi dậy của Hoa Vĩ.
Chương 47: Tương lai 5G.
Chương 48: Chiến lược bù đắp tiếp theo.
Phần VIII. Nút thắt chip.
Chương 49: “Mọi thứ mà chúng ta đang cạnh tranh.
Chương 50: Kim Hoa Phúc Kiến.
Chương 51: Tấn công Hoa Vĩ.
Chương 52: Khoảnh khắc Sputnik của Trung Quốc?
Chương 53: Khan hiếm và chuỗi cung ứng.
Chương 54: Thế lưỡng nan của Đài Loan.
Kết luận.
Sau nội dung chính
- Lời cảm ơn.
- Chỉ mục.
- Tài liệu tham khảo.