Nuôi dạy một đứa trẻ thích đọc sách

Bí quyết xây dựng thói quen đọc cho trẻ

Doãn Kiến Lợi • 2​011

​Cách cha mẹ tạo môi trường đọc tự nhiên, để việc đọc trở thành một phần bền vững trong quá trình trưởng thành của con.

Nuôi dạy một đứa trẻ thích đọc sách bàn một câu hỏi quen thuộc với nhiều gia đình hiện nay: Làm thế nào để trẻ yêu việc đọc, khi xung quanh các em là trò chơi điện tử, màn hình và nhịp sống gấp gáp. Tác giả Doãn Kiến Lợi tiếp cận vấn đề này không bằng mệnh lệnh hay lý thuyết trừu tượng, mà từ kinh nghiệm cá nhân của một nhà giáo đồng thời là một người mẹ. Cuốn sách này là một chuyên khảo độc lập của Doãn Kiến Lợi về việc hình thành thói quen đọc sách ở trẻ em, mở rộng và đào sâu một chủ đề từng được nhắc tới trong Người mẹ tốt hơn là người thầy tốt, nhưng được triển khai đầy đủ, hệ thống và thực hành hơn.

Cuốn sách được trình bày dưới dạng các bài viết ngắn, mỗi bài xoay quanh một tình huống cụ thể trong đời sống nuôi dạy con: Từ đọc sớm, đọc cùng con, chọn sách theo độ tuổi, xử lý khi trẻ chán đọc, đến việc dạy học chữ, viết và hình thành thói quen đọc lâu dài. Trọng tâm xuyên suốt là quan điểm tôn trọng nhịp phát triển tự nhiên của trẻ, coi đọc sách là một hoạt động vui vẻ, không ép buộc, và gắn chặt với môi trường gia đình.

Tác giả liên kết việc đọc với sự trưởng thành toàn diện: Không chỉ phục vụ học tập, đọc còn góp phần nuôi dưỡng nội tâm, khả năng tự học và ý thức độc lập của trẻ. Sách cũng đề cập đến những hạn chế của hệ thống giáo dục phổ thông (đặc biệt từ kinh nghiệm Trung Quốc), từ đó gợi mở vai trò chủ động của phụ huynh trong việc bù đắp và định hướng cho con.

Nuôi dạy một đứa trẻ thích đọc sách phù hợp với các bậc cha mẹ có con trong độ tuổi mầm non và tiểu học, những người quan tâm đến văn hóa đọc và mong muốn xây dựng nền tảng học tập bền vững cho con từ gia đình.

Ngày cập nhật: 22/12/2025

Mục lục
Trước nội dung chính
  • Đọc sách và cuộc đời.
  • Để các con yêu thích đọc sách, giáo dục đã thành công một nửa.

    Chương 1: Tại sao đọc sách lại quan trọng như vậy.

    • Đọc sách là đối thoại với người có trí tuệ.
    • Mượn trí tuệ của người khác để phong phú cuộc đời mình.
    • Tích tiểu thành đại để tích lũy năng lương cho cuộc đời.
    • Nhìn thấu cuộc đời, tự chữa lành.
    • Những đứa trẻ thích đọc không dễ trở nên xấu tính.
    • Thắng ở vạch xuất phát cho tới nửa trận sau.
    • Đọc có thể nâng cao thành tích học tập.
    • Hỏi và đáp.
    • Quan điểm giáo dục của Doãn Kiến Lợi.

    Chương 2: Hướng dẫn trẻ đọc sách như thế nào?

    • Đọc sớm tốt hơn đọc muộn 0 – 7 tuổi là giai đoạn vàng của việc đọc.
    • Khi con bạn còn nhỏ, đừng ngại làm cha mẹ "lắm lời".
    • Xé sách cũng là một trải nghiệm đọc.
    • Cha mẹ định hình môi trường đọc cho con.
    • Vừa đọc vừa học chữ, giành lấy cảm giác thành tựu.
    • Hướng dẫn đọc theo sở thích của trẻ.
    • Đọc sách nên cảm thấy vui vẻ và thú vị.
    • Từ đọc cùng tới đọc một mình.
    • Từng bước hướng dẫn trẻ đọc tiểu thuyết dài.
    • Phải "marketing bỏ đói", mua sách "mưa dầm thấm lâu".
    • Hỏi và đáp.
    • Quan điểm giáo dục của Doãn Kiến Lợi.

    Chương 3: Làm thế nào để con thích đọc sách?

    • Bốn điểm mấu chốt để trẻ yêu thích đọc sách.
    • Biến việc đọc thành một phán của cuộc sống.
    • Coi đọc sách như trò chơi vui đùa.
    • Cha mẹ cần làm gương, bớt nói đạo lý.
    • Đừng cố ý bắt con "đọc chậm, đọc chuyên tâm".
    • Bỏ ngay nhiệm vụ bắt con dọc "câu hay từ hay".
    • Rèn luyện cho trẻ cảm giác đọc liền mạch.
    • Cha mẹ và con cái giới thiệu sách mình đã đọc cho nhau.
    • Đừng đặt quá nhiều áp lực vào việc đọc.
    • Đừng phân biệt đối xử với sách tranh.
    • Để trẻ điều chỉnh thời gian học và đọc sách.
    • Khi cổ vũ con, phụ huynh phải sử dụng tốt “ngụ ý".
    • Hỏi và đáp.
    • Quan điểm giáo dục của Doân Kiến Lợi.

    Chương 4: Chọn sách cho con như thế nào?

    • Bảy nguyên tắc cơ bản khi chọn sách.
    • Sách và tuổi của con không cần quá tương xứng.
    • Xem xét "thú vị" trước "có ích" sau.
    • Đọc sách phải cố gắng đọc đa dạng.
    • Cần chú trọng khi lựa chọn bốn loại sách.
    • Đừng mang văn mẫu của học sinh trung, tiểu học làm tài liệu dọc hằng ngày.
    • Đừng quyết định mua sách vì giá.
    • Dùng sự tôn trọng để ngăn chặn những câu chữ thô tục.
    • Cố gắng không chọn mua các danh tác "bản thiếu nhỉ" hoặc "bản rút gọn".
    • Hỏi và đáp.
    • Quan điểm giáo dục của Doãn Kiến Lợi.

    Chương 5: Dạy con học chữ như thế nào?

    • Câu chữ là công cụ vỡ lòng tốt nhất.
    • Tránh xa những cái hố học chữ ở trẻ.
    • Ít dùng thẻ học chữ, nếu dùng chỉ nên dùng như đồ chơi.
    • Không theo đuổi biết chữ nhiều và nhanh.
    • Vạch trần cái bẫy kinh doanh của giáo dục sớm.
    • Từ ít đến nhiều, vượt qua cửa ải học chữ.
    • Hỏi và đáp.
    • Quan điểm giáo dục của Doãn Kiến Lợi.

    Chương 6: Trẻ nhỏ học thuộc thơ, từ cổ.

    • Trẻ nhỏ học thơ cổ hưởng lợi cả đời.
    • Trẻ em học thơ cổ càng sớm càng tốt.
    • Làm thế nào để con có hứng thú với thơ cổ?
    • Có nhiều phương pháp học thuộc thơ cổ.
    • Khi học thơ có tránh "giải thích quá nhiều".
    • Lựa chọn sách thơ cổ như thế nào?
    • Thơ cổ không gạt bỏ việc đọc thơ thiếu nhi.
    • Thơ cổ nuôi dưỡng tâm hồn trẻ.
    • Hỏi và đáp.
    • Quan điểm giáo dục của Doan Kiến Lợi.

    Chương 7: Phòng đọc sách.

    • Chính là nơi học tập tốt nhất.
    • Học tốt "ngữ văn lớn" thì "ngữ văn nhỏ" không kém được.
    • Ngữ văn là nền tảng để học tập tốt các môn học khác.
    • Hiện tương giả tạo của thành tích ngữ văn tiểu học.
    • Một bức thư của giáo viên ngữ văn.
    • Những đứa trẻ thích đọc sách có sức học tốt.
    • Luyện ra một chiếc bút nở hoa.
    • Kĩ xảo lớn nhất để làm văn – Nói Thật.
    • Hỏi và đáp.
    • Quan điểm giáo dục của Doãn Kiến Lợi.

    Chương 8: Câu chuyện của đọc sách và trưởng thành.

    • Vô tình gieo hạt đọc sách.
    • Thói quen đọc sách tốt chiến thắng thành tích học tập tạm thời.
    • Giáo dục vỡ lòng tốt nhất chính là ở bên và đọc sách.
    • Lịch sử nghe đọc sách của Dạng Dạng.
    • Quan điểm giáo dục của Doãn Kiến Lợi.
    Sau nội dung chính
    • Phụ lục danh mục sách các con nên đọc.
    • Giới thiệu các tác phẩm của tác giả Doãn Kiến Lợi.