Sự lựa chọn

Sự lựa chọn là một cuốn hồi ký – trị liệu hiếm hoi đặt câu hỏi trực diện về tự do nội tâm trong những hoàn cảnh không còn bất kỳ tự do nào bên ngoài. Cuốn sách viết từ trải nghiệm sống sót của Edith Eva Eger trong trại tập trung Auschwitz của Đức quốc xã trong thế chiến 2.

Bà không chỉ kể lại những gì đã xảy ra, mà tập trung vào điều quan trọng hơn: Điều gì diễn ra bên trong con người khi bị tước đoạt phẩm giá, gia đình, thân thể và tương lai. Ở đó, lựa chọn là khả năng tối thiểu để không đồng nhất bản thân với vai nạn nhân.

Sau chiến tranh, Eger trở thành nhà tâm lý trị liệu chuyên làm việc với các bệnh nhân sang chấn nặng. Phần sau của cuốn sách đan xen ký ức cá nhân với các ca trị liệu thực tế, cho thấy sang chấn không chỉ đến từ chiến tranh hay thảm họa, mà còn tồn tại trong đời sống thường ngày: Mất mát, bạo hành, mặc cảm, tội lỗi, hay sự tự trừng phạt kéo dài nhiều năm. Eger không phủ nhận nỗi đau, nhưng tìm cách không để nó trở thành bản sắc.

Khác với cuốn Đi tìm lẽ sống của Viktor Frankl – cuốn sách thường được đặt cạnh Sự lựa chọn – Edith Eger không xây dựng một khung triết lý khái quát. Bà đi chậm, rất cụ thể, và đặt trọng tâm vào quá trình phục hồi tâm lý: Làm thế nào con người thoát khỏi sự giam cầm bên trong ngay cả khi quá khứ không thể thay đổi. Tha thứ, trong cách nhìn này, không là xóa bỏ ký ức hoặc dung thứ cho cái ác. Nó là chấm dứt việc để nó tiếp tục kiểm soát đời sống hiện tại.

Sự lựa chọn không phải sách truyền cảm hứng, nhẹ nhàng. Nhiều đoạn nặng nề, trực diện, và đòi hỏi người đọc đối diện với những câu hỏi khó: Ta đang bị giam giữ bởi hoàn cảnh hay bởi chính cách ta bám vào nỗi đau? Cuốn sách dành cho ai đã đi qua mất mát, đổ vỡ, hoặc đang tìm cách hiểu sâu hơn về khả năng phục hồi sau sang chấn, thay vì tìm kiếm lời an ủi nhanh chóng.